Op de Nationale Klimaattop die in oktober 2016 in Rotterdam werd gehouden, heeft een groep van ruim 25 bedrijven, maatschappelijke organisaties, overheden en onderzoeksinstellingen een overeenkomst getekend om gezamenlijk projecten te ontwikkelen die het mogelijk maken om de CO2 uitstoot in Nederland sterk te verminderen. De bedoeling is CO2 bij bedrijven af te vangen en vervolgens te hergebruiken. Dat hergebruik kan in industriële processen, als grondstof in de industrie, als meststof in de tuinbouw of bijvoorbeeld de algenteelt.

De ondertekenaars streven ernaar om binnen 15 jaar ten minste acht miljoen ton CO2 per jaar te hergebruiken. Dit is circa 5 procent van de totale huidige uitstoot van broeikasgassen. Het belang van deze overeenkomst voor het milieu en voor de economie werd onderstreept door het feit dat van alle onderzochte projecten die gelanceerd werden tijdens de klimaattop, het CO2 Smart Grid de grootste impact heeft op de CO2 emissiereductie. Staatssecretaris Dijksma van Infrastructuur en Milieu ondertekende het project in aanwezigheid van minister-president Mark Rutte.

De partijen willen voortvarend te werk gaan. Er wordt een haalbaarheidsstudie gedaan op basis waarvan overheden en bedrijven kunnen besluiten om volgende stappen te zetten. De bedoeling is om al voor 2020 beslissingen te hebben genomen over de aanleg van een zogenoemd smart grid (de infrastructuur) om het hergebruik van zulke hoeveelheden CO2 mogelijk te maken. Die infrastructuur bestaat uit een leidingnetwerk, buffers en aansluitingen bij de CO2 producerende en gebruikende bedrijven. De verwachting is dat daarmee niet alleen de uitstoot van CO2 verminderd zal worden, maar dat op termijn ook nieuwe bedrijven naar Nederland kunnen komen die zich bezighouden met CO2 als grondstof.

Nog voor de aanleg van het smart grid kan al worden geïnvesteerd in de uitbreiding van de CO2 levering aan de tuinbouw. Op dit moment nemen zo’n 500 tuinders CO2 af van de raffinaderij van Shell en van Alco, een bio-ethanol producent. Die CO2 wordt via een pijpleiding van de beide fabrieken naar de glastuinbouw vervoerd en daar gebruikt om het aardgasverbruik in de glastuinbouw terug te dringen. Door minder aardgas te verstoken produceren de tuinders minder CO2.

De plannen van de groep bedrijven en overheden betekenen niet dat de noodzaak om de productie van CO2 terug te dringen vermindert. Die uitstoot zal drastisch omlaag moeten als Nederland aan zijn klimaatdoelstellingen wil voldoen. Het smart grid dat de organisaties willen ontwikkelen zal ervoor zorgen dat een deel van die uitstoot kan worden hergebruikt of (tijdelijk) opgeslagen, maar daarmee is het probleem nog niet opgelost. Terugdringing, door onder meer een verhoging van de energie efficiency, blijft noodzakelijk.